Nieuwsbrief November 2010

INFO ACTUEEL BULGARIJE, November 2010.

Beste broeders en zusters,

Tijdens een lange stilte hebben we niet stil gezeten, daarom deze lange, uigebreide nieuwsbrief. Een vriendelijk verzoek om de tijd te nemen om hem geheel te lezen omdat er veel informatie in staat die voor u van belang is. Uiteindelijk gaat Gods werk door.

Naar een stichting toe

Voor de goede orde duiken we nog even in de geschiedenis van het Hulpfonds. Meer dan 20 jaar geleden begon br. Jan v. Petegem met het maken van reizen naar Bulgarije. In het begin ging het om de Bijbelverspreiding, maar gaandeweg kreeg hij contact met een voorganger in Pazardzhik, genaamd Timotei Brandiev. Deze Timotei behoorde vanouds tot een evangelische familie in die streek. Evangelische kerken waren heel klein overal in Bulgarije en tijdens de periode van het communisme waren ze verdacht en er zijn velen voorgangers in strafkampen omgekomen. Na “De Veranderingen” , zoals Bulgaren de ineenstorting van de een-partij-staten en de centraal-geleide markteconomie noemen, kregen de kerken een ongelooflijk krediet bij de bevolking, met name evangelische kerken. Pastor Timotei heeft zich enorm ingezet dmv grote manifestaties waarin hij predikte en de muziek liet verzorgen door zigeuners. Zigeuners, want anders dan bijna alle andere Bulgaren, heeft hij een warm hart voor zigeuners. In de jaren na 1989 zijn heel veel kerken gesticht, met name in zigeunerdorpen en alles groeide Wonderlijk.

Daarbij hebben br. V.Petegem en zijn vrouw een heel vruchtbare rol gespeeld. Zij reisden jaarlijks langs die kerken om hen te bemoedigen en financieel te ondersteunen, waar mogelijk. Gemeenten in Nederland “sponsorden” hen. Toen br.V.Petegem dit werk wilde overdragen kwam hij bij Douwe en Elly Broersma terecht. Die namen dit op zich en organiseerden transporten van hulgoederen naar Bulgarije. Zulke transporten zijn economisch bekeken heel effectief, maar er is een probleem aan de kant van de ontvangers. Want daar moet dan iemand gevonden worden die alle nood kent (in al die dorpen en in al die gezinnen) en die het niet kan worden nagedragen dat hij bij het ene adres meer afgeeft dan bij het andere. Daar kan hij natuurlijk zeer goede redenen voor hebben, maar de mensen gaan toch vergelijken en dan is het met de dankbaarheid al gauw afgelopen en krijg je het tegendeel. Welnu, hoe zul je zo’n man of vrouw vinden? We kunnen heel kort zijn: die vind je gewoon niet. En daar zijn we tegenop gelopen. Het probleem van de verdeling is door pastor Timotei en de zijnen onderschat en hij heeft zich er wat vanaf gemaakt. Misschien had hij ook geen andere mogelijkheid. Ondertussen is er ook nog veel andere hulp gegeven en er waren jaren waarin Douwe wel 3 keer naar Bulgarije reisde afgeladen met goederen , ook vaak goederen waarom heel specifiek was gevraagd en die op de kop getikt zijn hier in Nederland.

Vanaf de overdracht door fam. Van Petegem is het Hulpfonds onder gebracht bij de Christengemeente in Buitenpost. Dit had het voordeel dat o.a. de verantwoording gemakkelijker werd en voor de Belastingdienst waren daarmee ook alle vragen opgelost. Praktisch gezien hadden we niet alleen te maken met de Christengemeente van Buitenpost als het om de donoren van het Hulpfonds gaat, maar ook met mensen verspreid over het hele land (vooral Zwaagwesteinde e.o., Amsterdam, Aalten en Houten) die bij de mensen in Buitenpost uiteraard volslagen onbekend zijn. Kortom het fonds werd ontrokken aan de Christengemeente en vervolgens moest er een officiëler structuur opgebouwd worden. Er is n.l. van de Belastingdienst een erkenning nodig dat je een liefdadig doel dient. Die erkenning is nodig om giften aftrekbaar te doen zijn voor de aanslag. Daartoe zijn we overgegaan tot het opzetten van een stichting. Die heeft minstens 3 bestuursleden nodig en dat zijn geworden:

Ds. Dirk Lof, woonachtig in Leeuwarden, vroeger predikant in Buitenpost. Hij heeft, samen met zijn vrouw de laatste 20 jaren elk jaar wel een bezoek gebracht aan Bulgarije om daar kerkelijke contacten te onderhouden.

Geert v.d.Veen, woonachtig in Buitenpost, een goede bekende van Douwe. Hij heeft enige ervaring met hulpverlening. Zijn bekendheid met wat er in Bulgarije speelt is groeiende.

Douwe Broersma, woonachtig in Buitenpost, die samen met zijn vrouw Elly het werk van het Hulpfonds heeft gedragen sinds zij het overnamen van br. en zr. Van Petegem.

Inmiddels is de Stichting officieel erkent bij de overheid en kunnen we het keurmerk ANBI hanteren. We hopen u voor wat betreft dit punt op de hoogte te hebben gesteld.

Zigeuners in Bulgarije

Het lijkt het bestuur van de stichting wel passend om u wat achtergrondinformatie te geven van deze bevolkingsgroep waar wij veel mee te maken hebben en waar zo’n wonderlijke groei is gekomen in tal van kerken, de laatste 20 jaren. Er zijn verschillen in de schattingen, maar we kunnen aannemen dat 5% van de bevolking in Bulgarije zigeuner is. In Roemenie is dat percentage nog wel hoger. We lezen er veel van in de kranten, omdat deze landen nu bij de EU horen en dat betekent dat ook zigeuners met groot gemak deze kant op kunnen komen. Zij ontvluchten de armoede en gaan hier op zoek naar een bron van inkomsten. Het is duidelijk dat velen die niet vinden en dan toch na een bepaalde periode moeten aantonen dat ze genoeg inkomsten hebben en zo niet, dan moeten ze vertrekken. We horen dat er tal van kampen zijn ontstaan waar plaatselijke (en nu ook een landelijke overheid zoals die van Frankrijk) wel graag een eind aan willen maken omdat het grote ellende is. Er bestaat een grote kloof tussen Bulgaren en zigeuners. Iedereen, op elk niveau, en ook in alle media, vindt het heel vanzelfsprekend om op zigeuners af te geven. Er is geen enkele terughoudendheid op dat punt. Bulgaren zien ook op 400 meter afstand of iemand een zigeuner is of een “echte “Bulgaar.

Deze stand van zaken had buitengewoon ingrijpende gevolgen voor de zigeuners tijdens “de veranderingen”. Tot dan was er niemand werkloos en iedereen werd dus een loon betaald. Maar toen er veel bedrijven gesloten moesten worden omdat het staatskapitalisme helemaal failliet was en alle andere bedrijven ontzettend moesten inkrimpen qua personeel, toen gingen alle (ja, zeg maar gerust ..alle) zigeuners eruit. Ook als het goede werkers waren geweest kon een Bulgaar die de beslissingen nam het zich absoluut niet permitteren om een zigeuner aan te houden en een mede- Bulgaar te ontslaan. En zo kwam er in de kortste keren een complete werkloosheidsgolf onder de zigeuners. En het heeft ook wel even geduurd voordat het uitkeringenstelsel op gang was gekomen. En dat is ook nu geen vetpot! In de zigeunerwereld -waar wij wat van weten- kunnen we één zigeuner aanwijzen die op vaste basis in dienst is bij een slachterij. Dan zijn er velen die ’s zomers als dagloner op het land werken. En dan weten we van een enkeling die als zelfstandig ondernemer een boterham verdient, en is er één rijk geworden omdat hij het ijzerschaafsel van een grote fabriek opruimt en daar vervolgens nog een goede prijs voor kan maken; een ander zit in de handel en is groot geworden met de hulp van een dochter die met een rijke Zweedse zakenman is getrouwd. Deze man is ook voorganger van een zigeuner-gemeente in Pazardzhik, in een wijk van zigeuners die zich vroeger turks hebben geïdentificeerd en dus “turks” spreken en (een beetje?) moslim waren voordat ze zich bij deze gemeente aansloten. Ze wonen bij elkaar in een wijk waar de moskee tegenover de kerk staat, want lang niet allen hebben zich bij deze christelijke gemeente aangesloten. En hier stoot je op het feit dat de wereld van de zigeuners complex is. e stammen af van groepen die uit Noord-India deze kant opkwamen eeuwen geleden. Het is te begrijpen dat zij een geweldige drang hadden om hun eigenheid te bewaren tegenover de heersende cultuur. Die buitenwereld wordt door zigeuners aangeduid als “Gadze”. Te vergelijken met het Jodendom dat de hele buitenwereld aanduidt met “Gojim”. Maar daarmee is die zigeunerwereld nog niet een eenheid. In tegendeel! In het standaardwerk “Gypsies in Bulgaria” weet de schrijfster nog wel 60 groepen/clans te onderscheiden. Deze groepen hanteren onder elkaar ook een heel strikte hiërarchie. In die hiërarchie weegt heel zwaar hoe trouw je hebt kunnen blijven aan jouw voorvaderlijke overleveringen. Dus dan wordt er gekeken (en ook geroddeld over!) naar jouw vermogen om geld te verdienen met het beroep dat jouw clan/groep altijd heeft gedaan, naar jouw vermogen om de huwelijken binnen de groep te houden, etc. etc. Kortom, hoe succesvol ben jij in het bewaren van het eigene van zigeuners in het algemeen en van jouw groep in het bijzonder. Hier wordt dan gelijk ook duidelijk welke onoverkomelijke problemen zich zijn gaan voordoen. Overal in Europa wilden overheden in de laatste 150 jaren dat zwerven in huifkarren ophield. Denk maar aan wat er in Nederland allemaal is gedaan om te komen tot vaste plaatsen waar men zijn wagen kon neerzetten (niet alle woonwagenbewoners zijn zigeuners, trouwens!) en wat er is geprobeerd om door werk en onderwijs deze mensen te integreren in de heersende cultuur. Wat zeker blijft is hun muziek. Daarin zijn zigeuners meesters en erkend succesvol. Wat wij vandaag zien is een dramatische en ook verschrikkelijke Verelendung in de wereld van de zigeuners in Oost- en Midden-Europa.

De controledrang van overheden en de verandering van de economie (waarin ze nauwelijks meer een plaatsje kunnen vinden en zeker niet krijgen aangeboden) en de openlijke discriminatie op grond van het zigeuner-zijn heeft geleid tot vormen van z.g. anomie (wetteloosheid). Mensen die groot zijn geworden bij de Bijbel denken dan aan alles wat onbetamelijk is. Maar anomie is nog wel een paar graden erger: het is een toestand waarin jouw leven nergens meer op lijkt; een verworpene. Gezinnen vallen helemaal uit elkaar, er is geen vader meer die zijn dochters beschermt en die valt dan al gauw in handen van mensenhandelaren die hen in de prostitutie drijven. Er is drankmisbruik en geweld. De Bijbel: wijst hier een andere Weg; De zigeuner: geen verworpene maar een geliefde. Dit is het Goede Nieuws. Hoewel niemand kan aangeven hoe de Here God met Zijn Woord Zijn weg gaat in het leven van een mensenkind. Als we in een dienst wat mochten zeggen dan brengen we o.a. de groeten van “de broeders en zusters in Nederland”, dat er een broederschap en zusterschap is in Christus over alle grenzen heen. Daar gaat dan een getuigenis vanuit naar alle mensen. Het is een groot voorrecht voor ons allemaal van het Hulpfonds, dat we van zo nabij de ontwikkelingen in de wereld van de zigeuners mogen meemaken.

Plannen

-Er ligt een plan van pastor Timotei om een Bijbelschool te beginnen (regio Pazardzhik) voor zijn zigeunervoorgangers, die zo weinig opleiding hebben gehad in het algemeen en ook in het kerkelijk werk. Van onze kant geldt het aanbod dat Dirk Lof graag in de wintertijd enkele weken zou willen onderwijzen. Helaas is het er niet van gekomen vanwege de kosten. De studenten moeten n.l. reiskosten, eten en dagloon hebben voor de studiedagen. -Dit onderwijsaanbod geldt nu ook voor regio Plovdiv. -Momenteel zijn er nog wat individuele positieve contacten waar steun wordt gegeven in de vorm van een studiebeurs. -Veel belovend, maar nog niet echt ingevuld is ons contact met Iliya Shterev. Dat is een man van zo’n 24 jaar, opgegroeid in één van de zigeunerkerken die onder pastor Timotei vallen, een lokale zigeuner. Hij mag wel briljant genoemd worden, omdat hij op de middelbare school in Pazardzhik uitblonk en daarom ook een beurs kreeg voor de Amerikaanse Universiteit in Bulgarije. Hij wist zich geroepen om de Heer te dienen en daarom wilde hij theologie studeren in Amerika. Het is gelukt om die reis te bekostigen en hij heeft 3 jaar gestudeerd aan het “Faith College” in de staat Maine. Ook daar blonk hij uit! Na de studie ging hij een paar jaar als pastor werken in Glasgow bij de New Mercy Church. De leider daar, Mike McKeever is een vriend van de directeur dr.Bell van “Faith College”. Hij wilde (en wil!) graag in zijn wereld, in en rondom Pazardzhik, aan het werk in de evangeliebediening. Onder de vleugels van pastor Timotei is hij ook vol vuur aan de gang gegaan, maar dat is toch vastgelopen. Tot onze verbijstering is het tot een breuk gekomen Er zal ook wel een spanning in zitten dat zo’n briljante jonge man.. een zigeuner ook nog!.. die even helemaal is vrijgesteld door zijn kerk in Glasgow en die meer theologie in zijn mars heeft dan alle voorgangers van die kerken (pastor Timotei incluis!) bij elkaar zo stormachtig en opzienbarend al predikend en onderrichtend rondgaat. Maar het moet toch de zin des Geestes geweest zijn dat aan Iliya ruim baan is gegeven.

Nu, november 2010, is de stand van zaken, dat Iliya zal teruggaan naar Pazardzhik eind Januari 2011 en daar een nieuwe kerk gaat stichten. Er zijn al voorbereidingen getroffen en men gaat van start onder de naam “New Mercy Church” .. Er is een verzoek gedaan bij het Hulpfonds voor financiële ondersteuning bij de opbouw van deze kerk,maar nog geen concrete plannen. Muziekinstrumenten, geluidsinstallatie en auto zijn genoemd. We hebben Iliya wel gesteund in Glasgow en er is ook wel een bereidheid onder onze donateurs om hem verder incidenteel te steunen, maar het bedrag dat begroot is, ligt er nog niet. Hoe het zij, we zijn er dankbaar voor dat we zo betrokken mogen zijn bij Iliya. We vinden het heel jammer dat hij een nieuwe kerk gaat beginnen,(de opening blijft naar de andere kerken en voorgangers) maar we kunnen alles overziend, en hun geschiedenis kennende wel begrijpen dat het hiertoe moest komen. Moge de Here God het werk van alle voorgangers en ook dat van Iliya, zegenen. Iliya heeft ons duidelijk aangegeven dat hij heel goed begrijpt dat hulptransporten een uitkomst zijn voor zijn mensen, maar hij wil er zelf voorlopig nog niet bij betrokken zijn. In de eerste plaats ziet hij helder in, in wat voor een problematische positie de uitdeler komt en hij weet dat hij nog niet in die positie verkeerd om alle onvermijdelijke kritiek langs zich heen te laten gaan. Bovendien wil hij zich concentreren op wat voor hem en ons de hoogste prioriteit heeft, n.l. een gemeente stichten die leeft naar Gods Woord onder zijn bediening en die bedacht is op groei onder alle bevolkingsgroepen. Dat ziet New Mercy n.l. als haar grote opgave, multicultureel en multinationaal zijn.

Hulpgoederen

Bezoek september 2010

Het was deze Iliya die ons het contact Jutvari gaf voor de hulpgoederen in de regio Plovdiv. (In de volgende nieuwsbrief meer over deze ontwikkeling.) Douwe en Dirk Lof zijn in september naar de regio Plovdiv afgereisd, een vrachtauto ging hen voor. We hebben daar in verschillende plaatsen elke dag mogen getuigen van de grootheid van de Heer Jezus, samen met de zigeunervoorgangers. Daarnaast konden we meewerken en zien hoe alle kleding, dekens, schoenen etc, alles wat de sponsors bij elkaar hadden gebracht, zonder corruptie, door en onder de zigeuners verdeeld werden.

Onze doelen zijn:

  1. Evangelie verspreiding
  2. Onderricht geven onder zigeuners
  3. Basishulp blijven geven

Bij dit alles is gebed de motor, die mensen in beweging zet, hetzij praktisch en/ of financieel. Waarbij wij uw hulp heel erg nodig blijven hebben.